IQTISODIYOT VA SIYOSAT O’ZARO TA’SIRIDA MINTAQAVIY BIZNES ISTISNOLARI: SIYOSIY–IQTISODIY TAHLIL
Kalit so‘zlar:
siyosiy iqtisodiyot, mintaqaviy siyosat, biznes istisnolari, maxsus iqtisodiy zonalar, savdo istisnolari, subsidiya siyosati, renta izlash, siyosiy motivatsiya, korruptsiya, iqtisodiy samaradorlik, ijtimoiy adolat, O‘zbekiston iqtisodiyoti.Annotatsiya
Ushbu ilmiy maqolada iqtisodiyot va siyosat o‘zaro bog‘liqligining
mintaqaviy biznes istisno jarayonlariga ta’siri tahlil qilinadi. Avvalo, siyosiy iqtisodiyot nazariyasi
ko‘rib chiqilib, klassik, marksistik, neoklassik va zamonaviy yondashuvlar asosida iqtisodiy va
siyosiy tuzilmalar o‘zaro qanday ta’sir ko‘rsatishi tushuntiriladi. Shundan so‘ng saylovchi
manfaatlari va renta izlash kabi omillar natijasida hukumatlarning mintaqaviy siyosat va
subsidiyalar orqali kichik hududlarga ustunlik berishi tanqidiy o‘rganiladi. Maxsus iqtisodiy
zonalar va savdo istisnolarining siyosiy-iqtisodiy mohiyati ham yoritilib, ular jahon tajribasida
qanday qo‘llanayotganiga misollar keltiriladi. Biznes muhiti islohotlarida siyosiy tizim va
korruptsiya o‘rniga e’tibor berilib, raqobatbardoshlikni oshirish bo‘yicha tavsiyalar beriladi.
Yakunda O‘zbekistonning iqtisodiy modernizatsiya jarayonlari misolida davlatning faolligi,
xususiy sektorning hali ham zaifligi va mintaqaviy istisnolar tizimining rivojlanish istiqbollari
muhokama qilinadi. Maqola xulosasida mintaqaviy biznes siyosatini shakllantirishda iqtisodiy
samaradorlik va ijtimoiy adolatni birlashtiruvchi yondashuv zarurligi ta’kidlanadi.
Manbalar
Chandrakar K., Sahu B. Political Economy: The Interplay of Politics and Economics // International Journal of Early Childhood Special Education. – 2020. – Vol. 12, No. 2. – P. 1008–1018.
Nelson R. How Politics Affects Global Business. – Thunderbird School of Global Management, 2024. – Available at: https://thunderbird.asu.edu
Wiberg M. The Political Economy of Regional Policy and Industrial Location. – VoxEU/CEPR, 2014. – Available at: https://cepr.org
Meyer T. The Political Economy of WTO Exceptions // Washington University Law Review. – 2022. – Vol. 99. – P. 1299–1370.
Boyles M. Understanding How Politics Can Affect Your Business. – Harvard Business School Online, 2022. – Available at: https://online.hbs.edu
OECD. Insights on the Business Climate in Uzbekistan. – Paris: OECD Publishing, 2023. – Available at: https://doi.org/10.1787/317ce52e-en
Donor Committee for Enterprise Development (DCED). The Political Economy of Business Environment Reform: An Introduction for Practitioners. – 2011.
Tang K. The Political Economy of Special Economic Zones: The Cases of Ethiopia and Vietnam // Review of International Political Economy. – 2023. – Vol. 30, No. 2. – P. 225–248.
O‘zbekiston erkin iqtisodiy zonalari va mintaqaviy subsidiya siyosatini belgilovchi milliy qonun hujjatlari. – O‘zbekiston Respublikasi qonunchilik hujjatlari.